Το Αμερικανικό Σύνταγμα
Στο πρώτο μέρος της ανάλυσής μας Μέρος Α, είδαμε πώς οι “πατέρες” του αμερικανικού έθνους έλυσαν το πρόβλημα της εκπροσώπησης.
Έφτιαξαν τη Βουλή για να δώσουν δύναμη στον πληθυσμό και τη Γερουσία, για να δώσουν απόλυτη ισότητα σε όλες τις πολιτείες, μικρές και μεγάλες.
Όμως, το πραγματικό μυστικό της υπερδύναμης, κρύβεται στον τρόπο που στήνουν τις κάλπες.
Είναι απόλυτα λογικό κάποιος να μπερδεύεται, γιατί το αμερικανικό σύστημα, έχει μια συνεχή ροή εκλογώ,ν που μοιάζει με «μαραθώνιο».
Σε αυτό το δεύτερο μέρος, θα δούμε γιατί αυτός ο “μαραθώνιος” είναι η απόλυτη δικλείδα ασφαλείας του κράτους τους.
Ο Κύκλος των 2 Ετών: Η Οργή της Στιγμής
Στην πραγματικότητα, οι ΗΠΑ έχουν εκλογές κάθε 2 χρόνια (πάντα Νοέμβριο και πάντα ζυγό έτος).
Το «κλειδί» για να το καταλάβεις είναι ότι η θητεία των μελών της Βουλής των Αντιπροσώπων διαρκεί μόνο 2 χρόνια.
Στη Βουλή δεν υπάρχει ανανέωση με δόσεις.
Εκεί αλλάζουν όλοι κάθε δύο χρόνια.
Η Βουλή αλλάζει συνέχεια (κάθε 2 χρόνια) για να αποτυπώνει την οργή ή τον ενθουσιασμό της στιγμής.
Με αυτόν τον τρόπο, ο λαός νιώθει ότι η φωνή του ακούγεται άμεσα και η τράπουλα ανακατεύεται, ολόκληρη.
Η Γερουσία: Το Έξυπνο “Φρένο”
Εδώ είναι το «κόλπο». Αν όλο το Κογκρέσο άλλαζε κάθε 2 χρόνια, η χώρα θα ήταν έρμαιο των συναισθημάτων του πλήθους.
Οι Γερουσιαστές έχουν θητεία 6 ετών.
Για να μην αλλάζει όμως όλη η Γερουσία μαζί και μείνει η χώρα χωρίς έμπειρους νομοθέτες, τους έχουν χωρίσει σε 3 ομάδες (Classes).
Έτσι, όποια χρονιά κι αν έχουμε εκλογές (είτε Προεδρικές είτε Ενδιάμεσες), πάντα λήγει η θητεία μόνο μίας ομάδας.
Αυτό σημαίνει ότι κάθε 2 χρόνια ψηφίζεται μόνο το 1/3 της Γερουσίας, ενώ οι υπόλοιποι συνεχίζουν κανονικά.
Οι «πατέρες» του αμερικανικού συντάγματος ήθελαν η Γερουσία να είναι το «φρένο».
Η Γερουσία αλλάζει αργά και τμηματικά… για να υπάρχει μια συνέχεια στο κράτος, ακόμα κι αν ο λαός αποφασίσει να αλλάξει απότομα γνώμη.
Προεδρικές εναντίον Ενδιάμεσων Εκλογών
Αυτός ο κύκλος δημιουργεί δύο είδη εκλογών.
Κάθε 4 χρόνια έχουμε τις μεγάλες Προεδρικές εκλογές, αλλά ακριβώς στη μέση της θητείας του Προέδρου (π.χ. το 2026), έχουμε τις Ενδιάμεσες (Midterms).
Πίνακας: Σύγκριση με μια Ματιά
| Χαρακτηριστικό | Προεδρικές Εκλογές (π.χ. 2024) | Ενδιάμεσες Εκλογές – Midterms (π.χ. 2026) |
| Πότε γίνονται; | 2 χρόνια (μετά τα Midterms) | 2 χρόνια (μετά τις Προεδρικές) |
| Εκλογή Προέδρου; | ΝΑΙ | ΟΧΙ |
| Βουλή (House); | Εκλέγονται και οι 435 | Εκλέγονται και οι 435 |
| Γερουσία (Senate); | Εκλέγεται το 1/3 (περίπου 33-34) | Εκλέγεται το 1/3 (περίπου 33-34) |
| Συμμετοχή; | Υψηλή | Χαμηλότερη |
Αν και δεν βγάζουν Πρόεδρο, οι ενδιάμεσες εκλογές καθορίζουν αν ο Πρόεδρος θα μπορεί να κυβερνήσει ουσιαστικά.
Αν ο Πρόεδρος χάσει την πλειοψηφία στη Βουλή ή τη Γερουσία, δεν μπορεί να περάσει νόμους.
Καταλήγει αυτό που λένε οι Αμερικανοί “Lame Duck” (κουτσή πάπια) – δηλαδή ένας Πρόεδρος που έχει το αξίωμα, αλλά όχι τη δύναμη να αλλάξει τίποτα.
Συμπεράσματα
Ο αμερικανικός εκλογικός μηχανισμός είναι φτιαγμένος για να προστατεύει τη χώρα από τον ίδιο της τον εαυτό.
Όπως διαπιστώνουμε και στο «The Black Book», τα σοβαρά κράτη δεν ρισκάρουν την ύπαρξή τους σε μια βραδιά θυμού.
Ο διαχωρισμός του χρόνου (2 χρόνια για τη Βουλή, 6 για τη Γερουσία) λειτουργεί ως το απόλυτο αμορτισέρ απέναντι στις κρίσεις.
Επίλογος
Ένας απλός πολίτης που συγκρίνει, η διαφορά είναι χαοτική.
Στην Ελλάδα ψηφίζουμε και μέσα σε ένα βράδυ αλλάζει όλη η κυβέρνηση, ξηλώνονται υπουργεία, σταματάνε έργα και ακυρώνονται νόμοι.
Στις ΗΠΑ, ό,τι κι αν ψηφίσει ο λαός, η Γερουσία παραμένει κατά τα 2/3 γεμάτη από έμπειρους νομοθέτες.
Το κράτος έχει συνέχεια.
Και όπως έχουμε εξηγήσει στο «The Global Chessboard and the Greek Pawn» [εισαγωγή link εδώ], το κράτος που έχει συνέχεια και μακροπρόθεσμο σχέδιο, είναι το κράτος που στο τέλος της ημέρας υπαγορεύει τους κανόνες στη διεθνή σκακιέρα.
[Διαβάστε στο Μέρος Γ ποιες είναι οι ακριβείς αρμοδιότητες του κάθε σώματος και πώς αυτή η «μηχανή αποφάσεων» ελέγχει τελικά τον πλανήτη]
#Εκλογές #Κογκρέσο #Γερουσία #Σταθερότητα #ΗΠΑ #Σύνταγμα
