Εδώ είναι χώρα, δεν είναι Λύκειο Διακηρύξεων

Εισαγωγή

Κάποτε, σε μια παλιά ελληνική ταινία, ο κυβερνήτης ενός πολεμικού πλοίου ανακάλυπτε συνεχώς φουστάνια μέσα σε αντιτορπιλικό. «Πολλά φουστάνια ρε παιδιά», έλεγε αγανακτισμένος. «Εδώ είναι αντιτορπιλικό, δεν είναι Λύκειο Ελληνίδων». Η σκηνή έμεινε κλασική γιατί είχε κάτι βαθύτερο από κωμωδία: την αίσθηση ότι κάτι βρίσκεται σε λάθος τόπο. Ότι κάτι περισσεύει εκεί που δεν πρέπει.

Σήμερα, αν κοιτάξει κανείς την πολιτική μας ζωή, η φράση αλλάζει ελαφρώς και ακούγεται σχεδόν αυτονόητη. Πολλοί σοφοί, ρε παιδιά. Πολλοί σοφοί.

Το Αντιτορπιλικό που Γέμισε Διακηρύξεις

Η χώρα μοιάζει με πλοίο που ταξιδεύει σε δύσκολα νερά. Οικονομικές πιέσεις, γεωπολιτικές προκλήσεις, κοινωνική κόπωση, δημογραφικό άγχος. Κι όμως, αντί να συζητάμε για μηχανές, καύσιμα και πορεία, συζητάμε για διακηρύξεις.

Ανοίγεις ένα «ντουλάπι» δημόσιας ζωής και βρίσκεις μια επιτροπή. Ανοίγεις ένα άλλο και ξεπροβάλλει μια πρωτοβουλία. Σε κάθε γωνία, μια ομάδα σοφών που αναλύει, εξηγεί, προτείνει. Η χώρα έχει μετατραπεί σε διαρκές συνέδριο ιδεών, χωρίς όμως σαφές πρακτικό αποτύπωμα.

Οι 99 και οι Επόμενοι

Πριν από μήνες εμφανίστηκαν οι 99 με μια διακήρυξη. Μετά ήρθαν άλλοι που ετοιμάζουν τις δικές τους προτάσεις. Αύριο θα εμφανιστεί μια νέα συλλογικότητα, με νέο κείμενο, νέο όραμα, νέα επιχειρήματα. Το μοτίβο επαναλαμβάνεται.

Σοβαρές υπογραφές, προσεγμένες διατυπώσεις, βαρύγδουπες έννοιες. Όλα σωστά. Όλα ίσως καλοπροαίρετα. Αλλά η χώρα δεν αλλάζει με κείμενα. Αλλάζει με αποφάσεις. Και οι αποφάσεις απαιτούν ευθύνη, όχι απλώς υπογραφή σε μια διακήρυξη.

Το Λύκειο των Κοινωνικών Δικτύων

Κι αν οι επώνυμοι σοφοί βρίσκονται στις αίθουσες και στις εφημερίδες, στα κοινωνικά δίκτυα η εικόνα είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή. Χιλιάδες μικρά λύκεια σκέψης, ομάδες ανάλυσης, διαδικτυακές ακαδημίες.

Ο καθένας με το πληκτρολόγιό του γίνεται στρατηγικός αναλυτής, οικονομολόγος, γεωπολιτικός σύμβουλος, συνταγματολόγος. Η αυτοπεποίθηση περισσεύει. Οι λύσεις ρέουν άφθονες. Το μόνο που δεν ρέει είναι η πράξη. Η χώρα δεν έχει έλλειψη γνώμης. Έχει υπερπληθώρα γνώμης.

Η Ψευδαίσθηση της Συμμετοχής

Η συμμετοχή σε μια διακήρυξη ή σε μια ομάδα σκέψης δημιουργεί την αίσθηση δράσης. Υπογράφω, αναρτώ, σχολιάζω, συμφωνώ, διαφωνώ. Νιώθω ότι συμβάλλω.

Όμως η πραγματική συμβολή μετριέται αλλού. Μετριέται στη διαχείριση, στην εφαρμογή, στην ανάληψη ευθύνης όταν κάτι δεν πάει καλά. Η σοφία χωρίς εφαρμογή είναι σαν χάρτης που δεν χρησιμοποιείται ποτέ στο ταξίδι. Υπάρχει, αλλά δεν οδηγεί πουθενά.

Η Δύσκολη Λέξη Ευθύνη

Η ευθύνη δεν είναι δημοφιλής. Δεν συγκεντρώνει επιδοκιμασίες. Δεν δημιουργεί κύρος όπως μια ωραία διατύπωση. Η ευθύνη σημαίνει ότι θα κριθείς. Ότι θα αποτύχεις ίσως. Ότι θα χρειαστεί να πάρεις δύσκολες αποφάσεις που δεν θα αρέσουν σε όλους.

Είναι πολύ πιο εύκολο να είσαι σοφός παρατηρητής παρά εκτελεστής. Πολύ πιο ασφαλές να γράφεις μανιφέστα παρά να εφαρμόζεις πολιτικές.

Η Χώρα Θέλει Αποτέλεσμα

Η Ελλάδα δεν πάσχει από έλλειψη διανοητικού δυναμικού. Έχει ανθρώπους μορφωμένους, έμπειρους, με ιδέες. Αυτό που λείπει είναι η μετάφραση της ιδέας σε πράξη. Η μετατροπή της ανάλυσης σε εφαρμογή.

Γιατί ο πολίτης δεν ζει μέσα σε διακηρύξεις. Ζει μέσα σε λογαριασμούς, δουλειές, σχολεία, νοσοκομεία, σύνορα.

Το Ταξίδι δεν Περιμένει

Το πλοίο συνεχίζει την πορεία του είτε εμείς γράφουμε είτε όχι. Οι εξελίξεις δεν περιμένουν το επόμενο μανιφέστο. Η πραγματικότητα δεν παγώνει μέχρι να ολοκληρωθεί η επόμενη επιτροπή.

Κάποια στιγμή, μέσα σε αυτό το αντιτορπιλικό που λέγεται Ελλάδα, ίσως χρειαστεί κάποιος να ανοίξει τα ντουλάπια και να πει το αυτονόητο.

Πολλοί σοφοί, ρε παιδιά. Πολλοί σοφοί.
Εδώ είναι χώρα. Δεν είναι Λύκειο Διακηρύξεων.

Αν σας άρεσε τότε δείτε και εδώ

Hashtags :
#πολιτική #σάτιρα #Ελλάδα #δημόσιος_λόγος #ευθύνη #πολλοί_σοφοί