Από τη Μικρασιατική Καταστροφή έως την Πρώτη Κατάργηση (1922–1935)
Η κρίση του θεσμού, η Αβασίλευτη Δημοκρατία και η επαναφορά
Εισαγωγή
Εδώ δείτε το 1ο Μέρος
Τα γεγονότα του 1922 σηματοδότησαν καμπή στο πολιτειακό ζήτημα της Ελλάδας. Η στρατιωτική ήττα στη Μικρά Ασία και οι πολιτικές εξελίξεις που ακολούθησαν επηρέασαν άμεσα τη θέση της βασιλείας. Η περίοδος 1922–1935 καταγράφεται ως η πρώτη επίσημη κατάργηση του θεσμού και η μετέπειτα επαναφορά του μέσω δημοψηφίσματος.
Η Αποχώρηση του 1922 και η Μεταβατική Περίοδος
Μετά τα γεγονότα του Σεπτεμβρίου 1922 και την εκδήλωση στρατιωτικού κινήματος, ο Κωνσταντίνος Α΄ αποχώρησε από τον θρόνο για δεύτερη φορά. Στη θέση του ανήλθε ο Γεώργιος Β΄.
Η πολιτική κατάσταση παρέμεινε ρευστή. Σε επίσημα ανακοινωθέντα της εποχής γίνεται λόγος για ανάγκη εξομάλυνσης και σταθερότητας μετά τις στρατιωτικές εξελίξεις.
Το Δημοψήφισμα του 1924 και η Ανακήρυξη της Αβασίλευτης Δημοκρατίας
Τον Μάρτιο του 1924 διεξήχθη δημοψήφισμα για τη μορφή του πολιτεύματος. Σύμφωνα με τα επίσημα αποτελέσματα που ανακοινώθηκαν, η πλειοψηφία τάχθηκε υπέρ της κατάργησης της μοναρχίας.
Ακολούθησε η ανακήρυξη της Αβασίλευτης Δημοκρατίας. Το Σύνταγμα του 1927 καθόρισε το νέο πολιτειακό πλαίσιο, θεσπίζοντας Πρόεδρο της Δημοκρατίας ως ανώτατο άρχοντα.
Η περίοδος 1924–1935 αποτελεί την πρώτη θεσμική κατάργηση της βασιλείας στην ιστορία του ελληνικού κράτους.
Η Πολιτική Αστάθεια του Μεσοπολέμου
Κατά τη δεκαετία που ακολούθησε σημειώθηκαν κυβερνητικές μεταβολές και στρατιωτικά κινήματα. Οι πηγές της εποχής αποδίδουν την αστάθεια σε πολιτικές αντιπαραθέσεις και κοινωνικές συνθήκες που διαμορφώθηκαν μετά το 1922.
Το πολιτειακό ζήτημα παρέμεινε ενεργό στη δημόσια συζήτηση.
Το Κίνημα και το Δημοψήφισμα του 1935
Τον Οκτώβριο του 1935 εκδηλώθηκε στρατιωτικό κίνημα και προκηρύχθηκε νέο δημοψήφισμα για την επαναφορά της μοναρχίας.
Σύμφωνα με τα επίσημα αποτελέσματα που ανακοινώθηκαν, η πλειοψηφία τάχθηκε υπέρ της επιστροφής του Γεωργίου Β΄. Σε μεταγενέστερες ιστορικές προσεγγίσεις διατυπώνονται διαφορετικές εκτιμήσεις ως προς τις συνθήκες διεξαγωγής του δημοψηφίσματος.
Με την επιστροφή του Γεωργίου Β΄ ολοκληρώθηκε η πρώτη περίοδος κατάργησης και επανήλθε η βασιλεία έπειτα από ένδεκα έτη Αβασίλευτης Δημοκρατίας.
Hashtags
#ΕλληνικήΙστορία #Βασιλεία #1924 #1935 #ΑβασίλευτηΔημοκρατία #Μεσοπόλεμος #Πολιτειακό
